Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc

Đề bài: Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc

phan tich kho 3 bai tho viet bac

Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc

Bạn đang xem: Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc

Nội dung

  • 1 I. Dàn ý Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc (Chuẩn)
  • 2 II. Bài văn mẫu Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc (Chuẩn)

I. Dàn ý Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc (Chuẩn)

1. Mở bài

Giới thiệu tác giả Tố Hữu, bài thơ Việt Bắc, khổ thơ thứ ba.

2. Thân bài

– Khái quát: khổ thơ là lời của người ở lại bày tỏ những tình cảm, nỗi nhớ thương với người ra đi.

– Người ở lại nhắc đến những kỷ niệm của một thời gian khổ đã qua:
+ “Mưa nguồn”, “suối lũ”: thời tiết khắc nghiệt
+ “Miếng cơm chấm muối”, “mối thù nặng vai”: Hoàn cảnh sống khó khăn, thiếu thốn → Những kỉ niệm một thời chiến khu đồng cam cộng khổ, cùng chung mối thù.

– Người ở lại bày tỏ nỗi nhớ và tình cảm sâu nặng với người ra đi.
+ Nỗi nhớ diễn tả qua phép hoán dụ: “rừng núi nhớ ai”
+ Bày tỏ tình cảm bằng phép tương phản: “hắt hiu lau xám – đậm đà lòng son”.

– Lời dặn dò, nhắc nhở của người ra đi:
+ Dặn người cách mạng phải luôn nhớ về rừng núi, thiên nhiên.
+ Nhắc nhở phải biết giữ gìn bản chất cách mạng trong con người mình.

– Đánh giá chung về nội dung, nghệ thuật:

+ Nội dung: Lời nhắn nhủ của người ở lại với người ra đi.

+ Nghệ thuật:

  • Thể thơ lục bát.
  • Lối kết cấu.
  • Kết hợp nhiều biện pháp tu từ.

3. Kết bài

Khẳng định giá trị đoạn thơ, bài thơ và tài năng nghệ thuật của tác giả

II. Bài văn mẫu Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc (Chuẩn)

Có thể nói, bài thơ Việt Bắc là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất khẳng định vị trí của Tố Hữu trong nền thơ ca cách mạng Việt Nam. Việt Bắc không chỉ là một khúc hùng ca về cuộc kháng chiến vĩ đại, gian khổ và hào hùng của toàn dân tộc mà còn là khúc tình ca ca ngợi tình cảm sâu nặng giữa người cán bộ với quần chúng, giữa người miền ngược với người miền xuôi. Nghĩa tình sâu nặng ấy được thể hiện rất cụ thể, sinh động trong khổ thơ thứ ba.

Toàn bộ khổ thơ là lời của người ở lại, những câu thơ là chứa đựng tình cảm, nỗi nhớ của người ở lại với người ra đi hay chính là của người dân Việt Bắc với người cán bộ cách mạng. Trong bốn câu thơ đầu, người ở lại tái hiện về những kỉ niệm ngày xưa, kỉ niệm của một thời gian khổ đã qua:

Xem thêm:  Định luật vạn vật hấp dẫn của Newton, Lực hấp dẫn, Ứng dụng và bài tập – Vật lý 10 bài 11

“Mình đi, có nhớ những ngày
Mưa nguồn suối lũ, những mây cùng mù
Mình về, có nhớ chiến khu
Miếng cơm chấm muối, mối thù nặng vai?”

Người ở lại đang nhắc về những ngày tháng gian khổ khi phải chống chọi với thiên nhiên khắc nghiệt của vùng núi Việt Bắc. “Mưa nguồn, suối lũ” là hiện tượng tự nhiên đặc trưng của miền núi, mưa nguồn là những cơn mưa vùng thượng nguồn xối xả, bất chợt, hiện tượng đó thường gây nên tình trạng lũ quét, lũ ống, lũ suối. Hiện tượng tự nhiên khắc nghiệt này chỉ ở vùng núi cao mới có, nó như một thảm họa luôn rình rập, đe dọa cuộc sống của con người. Bên cạnh đó còn có “mây mù”, người dân miền núi sống ở độ cao nên mây và sương mù dày đặc tạo nên một không gian giá buốt và cản trở nhiều hoạt động, che khuất tầm nhìn của con người. Cả hai hiện tượng trên đều là khó khăn lớn đối với người miền núi cũng như người miền xuôi, để khắc phục và thích nghi được, người cán bộ đã được người dân vùng chiến khu giúp đỡ, chia sẻ, vì thế những ngày tháng đó trở thành kỉ niệm đẹp của họ. Người ở lại còn nhắc về những kỉ niệm của một thời chiến khu đồng cam cộng khổ, phép tương phản giữa hoàn cảnh và ý chí: “miếng cơm chấm muối” với “mối thù nặng vai”. Giữa hoàn cảnh gian khó, thiếu thốn, điều kiện chiến đấu đầy thử thách và vật chất nghèo nàn nhưng quân và dân vẫn vững vàng ý chí, sự đồng lòng, đoàn kết. Mối thù ấy chính là mối thù giặc ngoại xâm, là nhiệm vụ cách mạng lớn lao mà Đảng giao phó, không chỉ là mối thù của cán bộ cách mạng mà đã được nhân dân vùng cao chia sẻ, chung sức, luôn đồng lòng hợp sức nuôi dấu mối thù. Sau khi nhắc lại những kỉ niệm mà người ở lại luôn khắc ghi và nhớ mãi, người ở lại đã bày tỏ nỗi nhớ và tình cảm sâu nặng đối với người ra đi:

“Mình về, rừng núi nhớ ai
Trám bùi để rụng, măng mai để già
Mình đi, có nhớ những nhà
Hắt hiu lau xám, đậm đà lòng son”

Trong hai câu đầu tiên, ta thấy được nỗi nhớ của người ở lại được diễn tả bằng phép hoán dụ, nói “rừng núi nhớ ai” là muốn nói không chỉ con người mà cả cây cỏ, cả núi cao rừng sâu cũng có chung nỗi nhớ với con người. “Trám bùi” và “măng mai” là những thức ăn quen thuộc của người dân miền núi nhưng theo nỗi nhớ ấy trám đã bị để mặc cho tự rụng, măng cũng tự mọc cho đến già. Câu thơ “Trám bùi để rụng, măng mai để già” diễn tả nỗi nhớ, sự trống vắng, hẫng hụt, lan tỏa khắp núi rừng, chi phối hoạt động sống của con người, nhớ đến mức ngẩn ngơ, thẩn thơ. Bên cạnh đó nỗi còn được thể hiện bằng phép tương phản “hắt hiu lau xám” và “đậm đà lòng son”, đó là sự tương phản giữa điều kiện vật chất với tình cảm, tấm lòng con người. Những mái nhà rạ, vật chất sơ sài, xiêu vẹo, hiu hắt nhưng tấm lòng của con người thì không sơ sài, “đậm đà” là một từ láy khẳng định độ sâu sắc, mặn nồng của tình cảm. Hình ảnh tương phản đã nhấn mạnh rằng, người dân Việt Bắc có vật chất nghèo nàn, đơn sơ nhưng không nghèo tình cảm, họ luôn dành cho người cán bộ một ân tình sâu nặng, một tấm lòng thủy chung. Qua lời bày tỏ của người ở lại, ta thấy được nỗi nhớ và tình cảm sâu sắc của người dân chiến khu dành cho cán bộ cách mạng về xuôi, đó là tình cảm lớn thể hiện nội dung yêu nước trong thơ của Tố Hữu. Cuối cùng, trong bốn câu thơ cuối, đó là lời dặn dò, nhắc nhở dành cho người ra đi:

Xem thêm:  Sơ đồ tư duy Chị em Thúy Kiều

“Mình về, còn nhớ núi non
Nhớ khi kháng Nhật, thuở còn Việt Minh
Mình đi, mình có nhớ mình
Tân Trào, Hồng Thái, mái đình, cây đa?”

Người ở lại dặn dò người cách mạng phải luôn nhớ về cội nguồn, “nhớ núi non” chính là nhớ tới vùng đất gắn liền với một thời khổ mà hào hùng, “Nhớ khi kháng Nhật, thuở còn Việt Minh” là nhớ về buổi đầu của cách mạng đầy gian khổ, hy sinh. Phải có những ngày tháng ấy mới có được nền hòa bình, phải có giai đoạn gian khổ mới có được những độc lập, hòa bình, người cán bộ phải luôn nhớ về điều đó, nhớ về cội nguồn của thành quả cách mạng. Đại từ “mình” được dùng ba lần trong câu thơ đều chỉ người ra đi, ý muốn nhắc nhở người cán bộ hãy biết tự nhìn lại mình, phải biết giữ gìn bản chất cách mạng trong con người mình. Những từ chỉ địa danh là đang gọi tên những vùng đất bất tử, Tân Trào, Hồng Thái đều gắn liền với những sự kiện trọng đại, là cái nôi sản sinh và nuôi dưỡng các tổ chức cách mạng và bản lĩnh người cán bộ. Giờ đây cuộc sống đổi thay, cương vị đổi thay nhưng bản chất cách mạng sẽ không bao giờ thay đổi, qua lời dặn dò và nhắc nhở người ở lại muốn người ra đi luôn khắc sâu ân tình với cội nguồn cách mạng. Đọc hết đoạn thơ thứ ba ta cảm nhận được tính dân tộc đậm đà. Thể thơ lục bát với nhịp đều đặn góp phần diễn tả nỗi nhớ thiết tha, cách gieo vần kết hợp vần chân – vần lưng, vần liên tiếp góp phần diễn tả nỗi nhớ miên man không dứt, thể hiện tình cảm tha thiết không dễ chia xa. Tác giả sử dụng đại từ “mình” để chỉ cả hai đối tượng, có khi “mình” là lời xưng với người ở lại, có khi lại là lời gọi người ra đi, cách sử dụng đó nhấn mạnh sự gắn kết bền chặt giữa kẻ ở và người đi. Bên cạnh tác giả còn kết hợp nhiều biện pháp tu từ, điệp từ “mình đi”, “mình về” nhấn mạnh sự thật về một cuộc chia ly, “có nhớ” và “còn nhớ” nhấn mạnh độ khắc khoải, độ day dứt của nỗi nhớ. Những từ láy giúp khắc sâu cảm xúc, những phép hoán dụ, tương phản giúp nhấn mạnh những kỉ niệm, kí ức được người ở lại giữ gìn, trân trọng, và cuối cùng là những từ chỉ địa danh giúp người đọc khắc sâu cội nguồn cách mạng.

Xem thêm:  Thuyết minh về một dụng cụ học tập mà em thích

Chính nội dung cách mạng và hình thức thơ mang tính dân tộc, ngôn ngữ đậm sắc thái dân gian đã làm cho khổ thơ thứ ba nói riêng và bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu nói chung có hiệu quả to lớn, tác động sâu sắc vào tư tưởng, tình cảm của người đọc. Nhắc nhớ về ân tình chặng đường mười lăm năm đã qua của đất nước, hướng về tương lai tươi sáng, nhắc nhở tâm nguyện thủy chung.

—————–HẾT——————-

Bên cạnh bài Phân tích khổ 3 bài thơ Việt Bắc, các em có thể tìm đọc những bài văn phân tích từng khổ thơ trong bài thơ Việt Bắc, việc tìm hiểu các bài phân tích từng khổ thơ sẽ giúp các em phân tích bài thơ được chặt chẽ, hấp dẫn hơn. Các em hãy cùng tham khảo: Phân tích khổ 5 bài thơ Việt Bắc, Phân tích khổ 8 bài thơ Việt Bắc, Cảm nhận khổ thơ thứ 7 trong bài Việt Bắc, Phân tích khung cảnh ra trận trong bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu.

Đăng bởi: CDCD Kon Tum

Chuyên mục: Giáo Dục

bài viết liên quan

hỏi đáp

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

mạng xã hội

spot_img

bài viết